Onverklaarbaar onvruchtbaar: Wat nu?

8 april 2016

Het leven is in heel veel opzichten maakbaar. We kunnen ons leven vaak invullen zoals we dat zelf willen. Met bijvoorbeeld spullen die we zelf uitzoeken of hoe we onze dagen besteden. Maar sommige zaken zijn toch nog eenvoudig een kwestie van geluk hebben. Zo ook het krijgen van een kind. Een vrouw met een nog niet vervulde kinderwens zal haar verlangen omschrijven als iets dat ze ‘gewoon weet.’ Ze voelt het vanuit haar tenen, met haar hele ziel en zaligheid. Zij wil zwanger worden. Maar het is nog niet gelukt. En dan kan Moeder Natuur heel grillig lijken.

Annerieke Cooiman-Laar is natuurgeneeskundige en gespecialiseerd in het behandelen van vrouwen die (on)verklaarbaar onvruchtbaar zijn. Zij heeft haar praktijk in het Natuurlijk Gezondheidscentrum. Annerieke’s focus ligt op de Chinese gezondheidsleer. Haar meest gebruikte behandelmethode is acupunctuur. In dit artikel vertelt zij over mogelijke onderliggende oorzaken van een uitblijvende zwangerschap. En wat een aanstaande zwangere vrouw kan doen om zich voor te bereiden op haar zwangerschap.

‘Tijdens mijn stage zag ik hoeveel stress en verdriet het uitblijven van de zwangerschap kan geven. Dat raakte me. Ik wilde er meer van weten. Nu ik zelf moeder ben, motiveert het me alleen maar meer om andere vrouwen te helpen bij hun kinderwens. Niet alleen voor de vrouwen, ook voor het kind dat nog geboren moet worden. Hoe gezonder het leven begint, hoe meer je kunt bijdragen aan gezondheid!’

Wat is onvruchtbaarheid?
Annerieke: ‘Allereerst wil ik de definitie van onvruchtbaarheid helder maken. Na een half jaar vrijen zonder anticonceptie, is er echt nog niets aan de hand. Is er na een jaar ‘proberen’ nog geen zwangerschap, dan is het slim te gaan onderzoeken hoe dat komt. En wordt via de huisarts gestart met allerlei onderzoeken. Iets waar ik overigens helemaal achter sta. Mijn ideaal is een praktijk waarin ik vrouwen en hun partners ondersteun in hun proces naar een zwangerschap. Soms zijn daar meerdere disciplines voor nodig. Hoewel ik het liefst heb dat mensen bij mij komen zodra ze met de pil willen gaan stoppen. Wanneer de nog niet zwangere vrouw voor een intakegesprek komt, neem ik daar ruim de tijd voor. Denk dan aan anderhalf uur alleen maar praten. Ik spit het liefst met iemand door waar eventueel een blokkade of probleem kan liggen. Ik probeer zo ver mogelijk terug te gaan in de tijd. Informatie over toen zij nog een embryo waren in de baarmoeder, is voor mij heel waardevol. Ik wil alles horen over hoe hun moeder leefde, hoe haar zwangerschap was, en hoe de bevalling is gegaan. En over hun eerste jaren op deze aarde, tot nu.

Voor visite ruim je op
Ik vind het een mooie vergelijking om te denken aan onze gewoonte wanneer er visite komt. Voor mensen die langskomen ruimen we ons huis op en zorgen we voor een aangename sfeer en temperatuur. Dat zouden we eigenlijk ook voor ons toekomstige kindje moeten doen. Dat kindje ‘woont’ tenslotte een langere tijd in onze baarmoeder. En als de omgeving niet vriendelijk is, kan dat nadelige consequenties hebben. Ook voor de baby, als er al wel sprake is van een zwangerschap. Ik ben er dus enorm voorstander van om samen met de toekomstige moeder te bekijken waar zij eventueel verbeteringen kan aanbrengen in haar leven.

Lichaam stelt prioriteiten
Het is met onze gezondheid simpel gezegd zo dat we een begrensde voorraad energie hebben. Gaat er bijvoorbeeld erg veel energie naar onze latente longproblemen, of een mankement elders in ons systeem, dan gaat dat ten koste van de voorbereiding van onze baarmoeder op een eventuele zwangerschap. Het is tenslotte niet van levensbelang voor ons als mensen om een warme baarmoeder te hebben. Maar wel dat we goed kunnen ademen. Wat ik dus als eerste doe, is de algehele gezondheid in kaart brengen. En daar zie ik vaak dat mensen erg lang blijven rondlopen met een of meerdere klachten. We leren overal mee leven, en we zijn ons als soort soms verbazend onbewust van ons eigen lijf en onze gebreken.

Veelvoorkomende gevallen
Wat ik veel zie in de praktijk, zijn vrouwen die heel heftige menstruaties hebben over langere tijd. Daarbij verliezen ze veel bloed. Deze vrouwen zijn, wat de Chinese geneeskunde omschrijft als ‘bloedleeg’. Dat betekent niet dat ze letterlijk te weinig bloed in hun aderen hebben. Op die manier is het niet meetbaar. Alleen is de omgeving niet gunstig voor een zwangerschap. De behandeling is er dan op gericht om met acupunctuur en kruiden de bloedleegte te verhelpen. Verder zie ik vaak vrouwen met een ‘koude baarmoeder’. Deze vrouwen hebben geen warm nestje voor een embryo, waardoor de zwangerschap uitblijft. Er kunnen verschillende oorzaken zijn voor een ‘koude baarmoeder’. Denk bijvoorbeeld aan te koude voeding. De raw food hype is daarvan een voorbeeld. Als je spijsvertering niet krachtig genoeg is, kan die koude voeding enorm verzwakken. Deze vrouwen geef ik een verwarmende behandeling. Door middel van kruiden, of bijvoorbeeld acupunctuur in combinatie met moxa verwarm ik de baarmoeder. Vaak is er dan snel een zwangerschap.

Holistische aanpak
Daarnaast zijn er tal van redenen waardoor een vrouw nog niet zwanger kan worden en waar je vanuit de natuurgeneeskunde goed aan kunt werken. Denk hierbij aan een onregelmatige cyclus, hormonale onbalans, stress, trauma’s, etc. Vanuit de Chinese geneeskunde gaat vruchtbaarheid niet alleen over de voortplantingsorganen. Ook de lever, het hart, de nieren, de longen en de algehele gezondheid spelen een belangrijke rol. Als een vrouw wel een duidelijke diagnose heeft gekregen vanuit het onderzoek in het ziekenhuis, kun je vanuit de natuurgenees-kunde veel invloed uitoefenen op een grotere kans op zwangerschap. Je kunt bijvoorbeeld het baarmoederslijmvlies opbouwen, zodat de innesteling wel kan plaatsvinden, de eicelrijping is te beïnvloeden. We kunnen de eisprong bevorderen en de cyclus reguleren. Ik geef ook ondersteunende behandelingen tijdens reguliere behandelingen als IVF, IUI, ICSI.

Ontspan gewoon
Vrouwen zijn in staat enorme hoeveelheden stress te ‘dragen’. Bij het voorbereiden op een zwangerschap is juist ontspanning heel belangrijk. Het advies hier is niet om de vrouw te vertellen dat ze ‘gewoon moet ontspannen’. Omdat dit waarschijnlijk een averechts effect heeft. Maar ervan bewust zijn wat stressfactoren in je leven zijn, en welke je zou kunnen verwijderen, is heel gunstig.

Kom op tijd
Ik zie het liefst dat vrouwen op tijd beginnen met de voorbereiding op hun zwangerschap. In mijn praktijk komen vrouwen vaak als ze al een jaar of langer bezig zijn en in de medische molen zitten. Niet dat ik niet wil meewerken in die molen, juist wel. Maar deze vrouwen hebben dan ook al een jaar aan teleurstellingen van steeds uitblijvende zwangerschappen te verduren gekregen. Het kost veel tijd en energie om dat ‘op te ruimen’ en een frisse start te maken.

Yin en Yang
In onze praktijk werken we volgens de Chinese gezondheidsprincipes. Yin en Yang spelen een grote rol hierin. Yin staat voor rust, opbouwen, bijtanken, ontspannen. Yang vertegenwoordigt beweging, actie en ‘aanpakken’. Nederlandse vrouwen zijn heel goed in het laatste, aan Yang geen gebrek. Maar de rust vinden, en jezelf opladen, dat is vaak een uitdaging. Vrouwelijke cycli volgen een organische curve waarin deze twee toestanden elkaar afwisselen. Het is volkomen normaal om je tijdens je menstruatie terug te willen trekken. En rond je ovulatie, twee weken later, ben je meer geneigd andere mensen op te zoeken en sociaal te zijn. Ik adviseer vrouwen om zoveel mogelijk gehoor te geven aan deze innerlijke behoeften. Ze zijn er niet voor niets.

Bewust zijn is heel belangrijk
Het inzicht in iemands gezondheid is belangrijk. Vandaar dat ik die tijdlijn maak als ik iemand voor het eerst spreek. En een bewustzijn op een dieper niveau is ook bevorderlijk voor een zwangerschap. Vrouwen vertellen me dat ze het zo druk hebben, en dat ze teveel gedachten hebben om te kunnen mediteren. Dan leg ik uit dat het iets is dat je moet trainen. Je verwacht ook niet van jezelf dat je in een dag de marathon kunt rennen als je nog nooit hebt hardgelopen. Zo is het ook met rust vinden in jezelf. Hoe lang een behandeling duurt, is lastig aan te geven. Sommige vrouwen zijn snel geholpen, en hoeven na een paar keer niet meer terug te komen. Anderen blijven langer. Het doel is natuurlijk altijd hetzelfde: een vrouw op een bewuste manier zo gezond mogelijk maken, zodat er meer kans is dat een zwangerschap niet meer uitblijft.’